HenrykDabrowski o 14:38, 10 wrz 2020

2020-09-10T14:38:08Z

Nowa strona

<div style="text-align:right; font-size: 130%; font-style: italic; font-weight: bold;">09.09.2020</div>

== Nadciśnienie tętnicze ==

W tabeli zostały zestawione główne rodzaje leków stosowanych w leczeniu nadciśnienia tętniczego<ref name="p1"/>. Osoby, u których stwierdzono nadciśnienie tętnicze, mogą łatwo zorientować się, jakie leki są stosowane w leczeniu. Umożliwia to kontrolowanie procesu leczenia, w trakcie którego często zachodzi konieczność zmiany leku na inny. Tabela pozwala również stwierdzić, do jakiej grupy należy przyjmowany lek, co ma kluczowe znaczenie przy identyfikowaniu możliwych niekorzystnych interakcji na podstawie informacji zawartych w ulotce dołączonej do innego przyjmowanego leku.

Na podanych niżej stronach znajdziesz informacje o lekach, ich działaniu, skutkach ubocznych i interakcjach: 
::[https://www.mp.pl/pacjent/leki/items Medycyna Praktyczna — Leki od A do Z] 
::[https://www.medonet.pl/leki-od-a-do-z,kategoria,260.html Medonet — Leki od A do Z] 
::[https://www.drugs.com/drug_information.html Drugs — Drug Index A to Z] 
::[https://www.webmd.com/drugs/2/index WebMD — Drugs & Medications A-Z] 
::[https://medlineplus.gov/druginformation.html MedlinePlus — Drugs, Herbs and Supplements] 
::[https://drugs.ncats.io/substances NCATS — Drugs] 
::[https://www.drugbank.ca/drugs DrugBank — Drugs] 
::[https://smpdb.ca/view SMPDB] 


{| class="wikitable plainlinks" style="text-align: left; margin: auto;"

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #999966" colspan=3 | leki moczopędne (diuretyki)
|-
| style="text-align:center; background: #999966" | <big>'''tiazydy</big>
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=375 hydrochlorotiazyd],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=393 indapamid]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" rowspan=4 |
Leki moczopędne, diuretyki, natriuretyki – grupa leków, których działanie polega na zwiększaniu diurezy (a więc objętości wydalanego moczu). W zdecydowanej większości ich działanie opiera się na powodowaniu wzrostu wydalania jonów sodowych (Na+), co powoduje szybsze pozbywanie się wody przez organizm. Pod względem chemicznym jest to grupa niejednorodna. Najczęstszym kryterium podziału jest mechanizm działania, który jest skorelowany z umiejscowieniem działania w organizmie. ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Leki_moczop%C4%99dne Wiki‑pl])
|-
| style="text-align:center; background: #999966" | <big>'''blokery receptora aldosteronowego'''</big>
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=2045 spironolakton],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4541 eplerenon]
|-
| style="text-align:center; background: #999966" | <big>'''diuretyki pętlowe'''</big>
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=343 furosemid],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=1038 torasemid],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Kwas_etakrynowy kwas etakrynowy]
|-
| style="text-align:center; background: #999966" | <big>'''inhibitory anhydrazy węglanowej'''</big>
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=42 acetazolamid],
[https://www.drugs.com/mtm/methazolamide.html metazolamid]
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #ffcc00" colspan=3 | inhibitory receptora alfa-adrenergicznego (alfa-blokery)
|-
| style="text-align:center; background: #ffcc00" rowspan=4 | <big>'''selektywne'''</big> (blokują tylko receptory α1‑adrenergiczne)

| pochodne [https://en.wikipedia.org/wiki/Quinazoline chinazoliny]:                           
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=68 alfuzosyna],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=770 terazosyna],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=245 doksazosyna],
[https://en.wikipedia.org/wiki/Prazosin prazosyna]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" rowspan=5 |
Leki z tej grupy łączą się z receptorami na powierzchni komórek naczyń krwionośnych i w ten sposób blokują przyłączenie się do tych receptorów substancji chemicznych, które powodują pobudzenie receptorów alfa, a przez to pobudzenie skurczu komórek mięśniowych. Blokują więc skurcz tętnic, obniżając w ten sposób ciśnienie. Leki blokujące receptory α są szczególnie wskazane u pacjentów z rozrostem gruczołu krokowego (prostaty), ponieważ oprócz blokowania receptorów alfa w ścianie tętnic, blokują też te receptory w ujściu pęcherza moczowego i w prostacie, co ułatwia oddawanie moczu. ([https://www.mp.pl/pacjent/nadcisnienie/badania_leczenie/59638,leki-blokujace-receptory-945-alfa-blokery-945-blokery mp.pl]) 
Zobacz też: 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FAdrenergic%20receptor%20alpha-1 Adrenergic receptor alpha-1] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FAdrenergic%20receptor%20alpha-2 Adrenergic receptor alpha-2]
|-
| pochodne [https://pl.wikipedia.org/wiki/Indol indolu]: 
[https://en.wikipedia.org/wiki/Indoramin indoramina]
|-
| pochodne [https://pl.wikipedia.org/wiki/Uracyl uracylu]: 
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=826 urapidyl]
|-
| inne: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Tamsulozyna tamsulosyna]
|-
| style="text-align:center; background: #ffcc00" | <big>'''nieselektywne'''</big> (blokują receptory α2 i α1‑adrenergiczne)
|
[https://en.wikipedia.org/wiki/Phentolamine fentolamina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Fenoksybenzamina fenoksybenzamina]
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #e6e6ff" colspan=3 | inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (inhibitory ACE, ACEI)
|-
| style="text-align:center; background: #e6e6ff" |
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=434 kaptopryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=259 enalapryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=118 benazepryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=167 chinapryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=185 cilazapryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Fozynopryl fozynopryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=517 lizynopryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4403 imidapryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=657 peryndopryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=1064 ramipryl],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=798 trandolapryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Spirapryl spirapryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Delapryl delapryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Moeksypryl moeksypryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Temokapryl temokapryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Zofenopryl zofenopryl],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Imidapryl imidapryl]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" |
Inhibitory konwertazy angiotensyny, ACEI (z ang. ''angiotensin-converting-enzyme inhibitors'') – grupa leków stosowanych w terapii nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca, choroby niedokrwiennej serca, cukrzycowej chorobie nerek i nefropatii nadciśnieniowej oraz cukrzycy i zespołu metabolicznego. Pierwszym ACEI wprowadzonym na rynek był kaptopryl. Od tego czasu w terapii znalazło miejsce kilkunastu przedstawicieli tej grupy. Mechanizm ich działania polega na hamowaniu aktywności enzymu konwertującego angiotensynę, a przez to wykazują działanie hipotensyjne, nefroprotekcyjne (hamują białkomocz i postęp niewydolności nerek), przeciwmiażdżycowe. Najczęstszym efektem ubocznym jest kaszel, rzadziej występują: niedociśnienie, hiperkaliemia, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy. ACEI są przeciwwskazane u kobiet w ciąży z uwagi na ich teratogenne działanie (kategoria D). ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Inhibitory_konwertazy_angiotensyny Wiki‑pl]) 
Zobacz też: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/ATC_(C09) ATC (C09)] 
[https://www.drugbank.ca/atc/C09 ATC Classification] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FAngiotensin-converting%20enzyme Angiotensin-converting enzyme]
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #ffff99" colspan=3 | antagonisty receptora AT1 angiotensyny II (ARB, sartany)
|-
| style="text-align:center; background: #ffff99" |
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=524 losartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=830 walsartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=1010 kandesartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=1033 telmisartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=419 irbesartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=3958 eprosartan],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=5394 olmesartan],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Tazosartan tazosartan],
[https://www.webmd.com/drugs/2/drug-155413/azilsartan-medoxomil-oral/details azylsartan],
[https://www.drugbank.ca/drugs/DB09279 fimasartan]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" |
Antagonisty<ref name="p2"/> receptora angiotensyny II, sartany, ARB (z ang. ''angiotensin receptor blockers'') – grupa leków stosowanych w terapii nadciśnienia tętniczego, o wspólnym mechanizmie działania polegającym na blokowaniu receptora angiotensynowego typu 1 (AT1). ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Antagonisty_receptora_angiotensyny_II Wiki‑pl]) 
Zobacz też: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/ATC_(C09) ATC (C09)] 
[https://www.drugbank.ca/atc/C09 ATC Classification] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FType-1%20angiotensin%20II%20receptor Type-1 angiotensin II receptor]
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #cfe7f5" colspan=3 | blokery kanału wapniowego
|-
| style="text-align:center; background: #cfe7f5" rowspan=3 | <big>'''selektywne'''</big> (blokują tyko kanały wapniowe)
| pochodne fenyloalkiloaminy: 
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=837 werapamil],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Gallopamil galopamil],
[https://en.wikipedia.org/wiki/Falipamil falipamil]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" rowspan=6|
Antagonisty kanału wapniowego, blokery kanału wapniowego, inhibitory kanału wapniowego, antagonisty wapnia, blokery wapnia, CCB (z ang. ''calcium channel blockers'') – grupa substancji powodujących blokadę kanałów wapniowych w komórkach organizmu. Kanały wapniowe są rodzajem receptora błonowego, mogą zatem łączyć się ze specyficznymi substancjami zwanymi antagonistami, co prowadzi do zablokowania lub zredukowania możliwości otwierania się tych kanałów. ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Antagonisty_kana%C5%82u_wapniowego Wiki‑pl]) 
Zobacz też: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/ATC_(C08) ATC (C08)] 
[https://www.drugbank.ca/atc/C08 ATC Classification] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FVoltage-gated%20L-type%20calcium%20channel%20alpha-1C%20subunit Voltage-gated L-type calcium channel alpha-1C subunit] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FVoltage-gated%20L-type%20calcium%20channel Voltage-gated L-type calcium channel] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FVoltage-gated%20N-type%20calcium%20channel%20alpha-1B%20subunit Voltage-gated N-type calcium channel alpha-1B subunit] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FVoltage-gated%20T-type%20calcium%20channel Voltage-gated T-type calcium channel]
|-
| pochodne [https://en.wikipedia.org/wiki/Dihydropyridine dihydropirydyny]: 
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=87 amlodypina],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=497 lacydypina],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4248 lerkanidypina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Nifedypina nifedypina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Nilwadypina nilwadypina],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=609 nimodypina],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=611 nitrendypina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Nizoldypina nizoldypina],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=297 felodypina],
[https://www.drugs.com/mtm/isradipine.html isradypina],
[https://www.drugs.com/mtm/nicardipine-oral-injection.html nikardypina],
[https://www.drugbank.ca/drugs/DB09238 manidypina],
[https://www.drugbank.ca/drugs/DB09227 barnidypina],
[https://www.drugbank.ca/drugs/DB09232 cylnidypina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Benidypina benidypina],
[https://www.drugs.com/cdi/clevidipine.html klewidypina]
|-
| pochodne benzotiazepiny: 
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=228 diltiazem]
|-
| style="text-align:center; background: #cfe7f5" rowspan=3 | <big>'''nieselektywne'''</big> (blokują różne rodzaje kanałów, najczęściej wapniowe i sodowe)
| grupa flunaryzyny: 
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=322 flunaryzyna],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=194 cynaryzyna]
|-
| grupa prenylaminy: 
[https://en.wikipedia.org/wiki/Prenylamine prenylamina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Lidoflazyna lidoflazyna],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Fendylina fendylina]
|-
| inne: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Perheksylina perheksylina],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Beprydyl beprydyl],
[https://en.wikipedia.org/wiki/Terodiline terodylina]
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #ccffcc" colspan=3 | beta-adrenolityki (beta-blokery)
|-
| style="text-align:center; background: #ccffcc" | <big>'''selektywne'''</big> (blokują tylko receptory β1‑adrenergiczne)
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4647 metoprolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=104 atenolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=1365 celiprolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=40 acebutolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=124 betaksolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=130 bisoprolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Esmolol esmolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=994 nebiwolol],
[https://drugs.ncats.io/substance/3S82268BKG talinolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Esatenolol esatenolol],
[https://drugs.ncats.io/drug/34ZXW6ZV21 bevantolol]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" rowspan=3|
Leki beta-adrenolityczne (leki β-adrenolityczne), beta-adrenolityki (β-adrenolityki), leki beta-sympatykolityczne, potocznie beta-blokery lub β-blokery – grupa leków działających antagonistycznie na receptory β1 i β2 adrenergiczne. Hamują aktywność układu współczulnego, wywierając działanie na niemal cały organizm. Jest to jedna z najważniejszych grup leków stosowanych w kardiologii, a zwłaszcza w chorobie niedokrwiennej serca i nadciśnienia tętniczego. ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Leki_beta-adrenolityczne Wiki‑pl]) 
Zobacz też: 
[https://pl.wikipedia.org/wiki/ATC_(C07) ATC (C07)] 
[https://www.drugbank.ca/atc/C07 ATC Classification] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FBeta-1%20adrenergic%20receptor Beta-1 adrenergic receptor] 
[https://drugs.ncats.io/substances?facet=Primary%20Target%2FBeta-2%20adrenergic%20receptor Beta-2 adrenergic receptor]
|-
| style="text-align:center; background: #ccffcc" | <big>'''nieselektywne'''</big> (blokujące receptory β2 i β1‑adrenergiczne)
|
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Oksprenolol oksprenolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Metypranolol metypranolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Pindolol pindolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=693 propranolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=726 sotalol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=820 tymolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Nadolol nadolol],
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Alprenolol alprenolol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/leki/subst.html?id=440 kartenolol]
|-
| style="text-align:center; background: #ccffcc" | <big>'''beta- i alfa‑adrenolityki'''</big>
|
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Labetalol labetalol],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=441 karwedilol]
|}

== Inhibitory PDE5 i SGLT2 ==

W tabeli zostały zestawione leki nazywane inhibitorami PDE5 stosowane w leczeniu zaburzeń erekcji i pierwotnego nadciśnienia płucnego oraz inhibitory SGLT2 stosowane w leczeniu cukrzycy typu 2.

{| class="wikitable plainlinks" style="text-align: left; margin: auto;"

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #e0e000" colspan=3 | inhibitory PDE5
|-

| style="text-align:center; background: #e0e000" | <big>                              </big> 
|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=721 sildenafil],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=5063 awanafil],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4346 tadalafil],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4347 wardenafil]
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" |
PDE5 inhibitor. ([https://en.wikipedia.org/wiki/PDE5_inhibitor Wiki‑en]) 
Sildenafil, syldenafil (łac. sildenafilum) – organiczny związek chemiczny, lek stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji (Viagra oraz inne nazwy handlowe) oraz w pierwotnym nadciśnieniu płucnym (w tym wskazaniu pod nazwą Revatio). Został opatentowany w 1993 roku przez przedsiębiorstwo Pfizer i wprowadzony na rynek w 1998 roku. ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Sildenafil Wiki‑pl])
|-

| style="text-align:center; font-size: 150%; line-height: 1.5em; font-weight: bold; background: #00e0e0" colspan=3 | inhibitory SGLT2
|-
| style="text-align:center; background: #00e0e0" | <big></big> 

|
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=5064 kanagliflozyna],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=4975 dapagliflozyna],
[https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=5814 ertugliflozyna] 
                                                             
| style="font-size: 90%; vertical-align: top;" |
Inhibitor SGLT2. ([https://en.wikipedia.org/wiki/SGLT2_inhibitor Wiki‑en]) 
Cukrzyca typu 2 to najczęściej występujący na świecie typ cukrzycy. Wyróżnia się dwie przyczyny cukrzycy typu 2: jedna to upośledzenie wydzielania insuliny, na które wpływ mają różne czynniki genetyczne, druga to oporność na działanie insuliny (insulinooporność), której przyczyną mogą być zarówno czynniki genetyczne, jak i otyłość. Tak więc w powstawaniu cukrzycy typu 2 biorą udział dwa czynniki: genetyczny, na który nie mamy wpływu, oraz środowiskowy – otyłość, zwłaszcza brzuszna, która jest tzw. czynnikiem modyfikowalnym, czyli wynika w znacznej mierze z trybu życia danej osoby i może ulec zmianie wskutek odpowiedniego postępowania. ([https://www.mp.pl/cukrzyca/cukrzyca/typ2/65891,cukrzyca-typu-2 mp.pl])
|}

== Zastrzeżenie dotyczące tematów medycznych ==

Artykuł ma służyć jedynie pomocą i nigdy nie powinien być interpretowany bez porady lekarza. Nie należy zakładać, że informacje podane w tym lub w linkowanych artykułach są prawdziwe, poprawne, dokładne i aktualne. Nawet jeżeli opis zawarty w artykule jest zgodny z aktualną wiedzą medyczną, może nie mieć zastosowania do konkretnego przypadku.<ref name="p3"/> Jeżeli przypuszczasz, że wystąpiła u ciebie interakcja leków, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

== Przypisy ==
<references>

<ref name="p1">Leki na obniżenie nadciśnienia, ([https://drugs.ncats.io/substances?facet=Condition%2FHypertension LINK])</ref>

<ref name="p2">Słownik języka polskiego PWN – Poradnia językowa, ''antagonisty i agonisty'', ([https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/antagonisty-i-agonisty;11771.html LINK])</ref>

<ref name="p3">Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii ([https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Zastrze%C5%BCenia_dotycz%C4%85ce_poj%C4%99%C4%87_medycznych Wiki‑pl])</ref>

</references>

Nadciśnienie tętnicze – leki - Historia wersji

HenrykDabrowski: 1 wersja

HenrykDabrowski o 14:38, 10 wrz 2020

← poprzednia wersja	Wersja z 22:36, 18 wrz 2022
(Brak różnic)